Kelewatan Pan Borneo Sabah berpunca daripada isu kontraktor, bukan dari isu pembayaran

Gambar hiasan | GDP Architects

KUALA LUMPUR

1. Kementerian Kerja Raya menolak dakwaan kelewatan berpunca daripada kegagalan pembayaran kerajaan

   • Timbalan Menteri Kerja Raya menjelaskan bahawa kelewatan projek Lebuhraya Pan Borneo Sabah bukan disebabkan kegagalan kerajaan membayar kontraktor mengikut jadual.

   • Menurut beliau, isu utama melibatkan masalah yang dihadapi oleh sesetengah kontraktor serta perubahan model pelaksanaan projek.

   • Kenyataan itu dibuat ketika menjawab pertanyaan Ahli Parlimen Kota Marudu, Datuk Wetrom Bahanda, di Dewan Rakyat pada 19 Oktober.

   
   

   

   
   

2. Projek sepanjang 706 kilometer dijangka siap sepenuhnya pada 2030

   • Fasa 1 Lebuhraya Pan Borneo Sabah mempunyai panjang keseluruhan kira-kira 706 kilometer.

   • Projek yang pada asalnya disasarkan siap pada penghujung 2021 kini dijangka disiapkan sepenuhnya pada 2030, iaitu kira-kira sembilan tahun selepas sasaran asal.

   • Tempoh kelewatan yang panjang menunjukkan kerumitan mengurus projek infrastruktur berskala besar yang melibatkan pelbagai pakej kerja, kontraktor, pengambilan tanah dan penyelarasan utiliti.

     
     

3. Prestasi fizikal Fasa 1A masih ketinggalan daripada jadual

   • Fasa 1A terdiri daripada 15 pakej kerja.

   • Kemajuan fizikal yang dijadualkan ialah 96.23%, tetapi kemajuan sebenar dilaporkan hanya 89.54%.

   • Ini bermakna kemajuan fizikal berada 6.69 mata peratusan di bawah jadual.

   • Pembayaran kemajuan pula berada pada 88.78%.

     
     

4. Fasa 1B mencatat kemajuan fizikal sedikit mendahului jadual

   • Fasa 1B melibatkan 19 pakej kerja.

   • Kemajuan fizikal yang dijadualkan ialah 24.76%, manakala kemajuan sebenar mencapai 25.53%.

   • Prestasi fizikal ini berada 0.77 mata peratusan di hadapan jadual.

   • Pembayaran yang dijadualkan ialah 20.73%, sedangkan pembayaran sebenar dilaporkan pada 22.11%.

     
     

5. Pertukaran model pelaksanaan projek menjadi antara punca utama kelewatan

   • Projek pada asalnya menggunakan model Project Delivery Partner (PDP), dengan Borneo Highway PDP Sdn Bhd sebagai rakan pelaksana.

   • Syarikat usaha sama tersebut melibatkan UEM Group Bhd dan MMC Corp Bhd.

   • Model PDP berkenaan ditamatkan pada 2019 dan digantikan dengan model kontraktor konvensional.

   • Peralihan itu memerlukan penilaian semula baki kerja dan skop projek, yang menyumbang kepada kelewatan pelaksanaan.

     
     

6. Kos projek meningkat daripada RM12.86 bilion kepada RM24.89 bilion

   • Kos projek dilaporkan meningkat daripada RM12.86 bilion kepada RM24.89 bilion.

   • Peningkatan mutlak ialah RM12.03 bilion, bersamaan kira-kira 93.5% berbanding kos terdahulu.

   • Pertambahan ini menunjukkan peningkatan besar dalam komitmen kewangan projek. Walau bagaimanapun, angka tersebut tidak dengan sendirinya menjelaskan pecahan kos tambahan atau sumbangan setiap faktor.

   • Untuk menilai perubahan kos secara menyeluruh, industri perlu meneliti perubahan skop, baki kerja, kos bahan dan buruh, tuntutan kontrak, tempoh lanjutan serta kos berkaitan pengurusan projek.

     
     

7. Faktor luaran turut menjejaskan pelaksanaan

   Kementerian turut mengenal pasti beberapa cabaran lain:

   • Keadaan cuaca: Hujan dan keadaan tapak boleh mengehadkan aktiviti tanah, pembinaan struktur, kerja turapan serta pengangkutan bahan.

   • Pengambilan tanah: Kelewatan menyediakan tapak atau menyelesaikan isu tanah boleh mengganggu kesinambungan kerja dan urutan pembinaan.

   • Pemindahan utiliti: Paip, kabel dan kemudahan sedia ada memerlukan penyelarasan dengan pemilik utiliti sebelum kerja tertentu dapat diteruskan.

   • Pandemik Covid-19: Gangguan terdahulu terhadap tenaga kerja, rantaian bekalan dan operasi pembinaan turut disenaraikan sebagai cabaran projek.

The Edge Malaysia | Izzul Ikram | Choy Nyen Yiau