Beban subsidi bertambah, keutamaan projek mega wajar dinilai semula - Penganalisis

Gambar hiasan | EvolusiBina

KUALA LUMPUR

1. Penilaian Semula Keutamaan Projek Mega Disebabkan Tekanan Fiskal

   • Beban subsidi meningkat menyebabkan ruang fiskal kerajaan semakin terhad, sekali gus memerlukan penilaian semula keutamaan projek mega.

   • Penilaian baharu tidak boleh lagi berdasarkan saiz peruntukan atau nilai politik, tetapi mesti menumpukan impak ekonomi sebenar dan kesiapsiagaan projek.

   • Sasaran defisit fiskal 3.5% pada tahun 2026 menuntut penyusunan semula projek mengikut keperluan asas rakyat.

     
     

2. Projek Infrastruktur Asas Berimpak Tinggi Perlu Didahulukan

   Antara projek yang perlu diberi keutamaan kerana impak langsung kepada mobiliti, logistik, dan pembangunan wilayah:

   • Pan Borneo Sabah & Pan Borneo Sarawak

   • Sarawak–Sabah Link Road (SSLR)

   • RTS Link Johor Bahru–Singapura

   • Sistem Bekalan Air Sabah (RM1 bilion)

   • SALAM Kabel Dasar Laut MADANI

   • Sovereign AI Cloud Malaysia

     
     

   Rasional keutamaan:

   • Menurunkan kos logistik

   • Meningkatkan integrasi wilayah di Sabah dan Sarawak

   • Memudahkan pelaburan swasta masuk

   • Mengurangkan jurang pembangunan antara Semenanjung, Sabah dan Sarawak

     
     

3. Projek Jalan Raya di Sabah & Sarawak sebagai Infrastruktur Ekonomi Teras

   • Jalan raya di wilayah Borneo bukan sekadar rangkaian pengangkutan, tetapi tulang belakang ekonomi.

   • Tanpa akses jalan yang baik, kos logistik kekal tinggi dan pelaburan baru sukar masuk.

     
     

4. RTS Link sebagai Pemangkin Ekonomi Rentas Sempadan

   • RTS berpotensi meningkatkan produktiviti tenaga kerja rentas sempadan melalui hubungan terus Johor Bahru – Singapore.

   • Menyokong limpahan pelaburan daripada Zon Ekonomi Khas Johor–Singapura (JS-SEZ).

     
     

5. Projek Digital & Keselamatan Ekonomi Masa Depan

   • SALAM Kabel Dasar Laut MADANI & Sovereign AI Cloud Malaysia memacu:

     • kedaulatan digital

     • keselamatan data

     • daya saing Malaysia sebagai hab digital ASEAN

       
       

6. Projek Kosmetik Bandar & Komersial Wajar Difasa Semula

   Projek yang boleh ditangguh dalam keadaan fiskal ketat:

   • Warisan KL (Carcosa, Dayabumi, Stesen KL)

   • Waterfront Labuan Fasa 1

   • Selangor Aero Park Sepang

   Alasan: Bukan tidak penting, tetapi tidak wajar mendahului projek asas seperti air, jalan, tebatan banjir dan digital.

   
   

7. Penilaian Semula Projek Berkaitan FDI

   • Walaupun pelaburan diluluskan meningkat kepada RM426.7 bilion (2025), projek FDI perlu ditapis mengikut permintaan industri sebenar.

   • Contohnya:

     • Pelaburan Lapangan Terbang (Pulau Pinang, Kota Kinabalu, Tawau, Miri)

     • Inter-Terminal Transfer KLIA

     • Selangor Aero Park

     • Taman Industri Halal Perak

     • Delapan Bukit Kayu Hitam Border Economic Zone

       
       

8. Penangguhan Projek Mega Patut Diganti dengan Infrastruktur Asas

   • Ruang fiskal daripada penangguhan projek mega harus disalurkan kepada:

     • bekalan air

     • tebatan banjir

     • jalan luar bandar

     • pengangkutan awam

     • perlindungan sosial bersasar

       
       

9. Kriteria Pemilihan Projek Baharu

   Menurut penganalisis bebas:

   • kesan pengganda ekonomi

   • manfaat langsung kepada rakyat

   • kesiapsiagaan projek

   • nilai strategik nasional

   • keupayaan menarik pembiayaan swasta

Berita Harian | Mohd Zaky Zainuddin